Οι σπουδαίοι...παίρνουν πάντα ρίσκα
Ο Ζέλικο Ομπράντοβιτς επιστρέφει στον Παναθηναϊκό έπειτα από 14 χρόνια και το superbasket.gr, με την υπογραφή του Άρη Κατσίδη, αναλύει γιατί οι πραγματικά μεγάλοι του αθλητισμού δεν φοβούνται ποτέ να πάρουν το ρίσκο. Αντίθετα, τροφοδοτούνται από την πρόκληση, αναζητώντας διαρκώς νέους στόχους και νέες κορυφές, ακόμη και όταν δεν έχουν τίποτα να αποδείξουν.
Υπάρχουν άνθρωποι στον αθλητισμό που είναι σε ένα σημείο όπου δεν χρειάζεται να αποδείξουν τίποτα σε κανέναν. Έχουν γεμίσει τις τροπαιοθήκες τους, έχουν γράψει ιστορία και έχουν εξασφαλίσει τη θέση τους ανάμεσα στους κορυφαίους όλων των εποχών. Κι όμως, είναι ακριβώς αυτοί που συχνά επιλέγουν τον πιο δύσκολο δρόμο. Όχι από ανάγκη, αλλά από πάθος για την πρόκληση.
Ένας από τους πιο σπουδαίους προπονητές στην ιστορία του ευρωπαϊκού μπάσκετ είναι ο Ζέλικο Ομπράντοβιτς. Έχει συνδέσει το όνομα του με την επιτυχία, με τα τρόπαια και με την σύνθεση σπουδαίων ρόστερ που έγραψαν ιστορία.
Στα 66 του χρόνια, έχοντας κατακτήσει εννέα φορές την Euroleague και έχοντας χτίσει μια ανεπανάληπτη κληρονομιά στο ευρωπαϊκό μπάσκετ, θα μπορούσε να απολαμβάνει την υστεροφημία του. Αντί γι’ αυτό, αποφάσισε να επιστρέψει στον Παναθηναϊκό, σε μια ομάδα που θέλει να επιστρέψει στις επιτυχίες, αναλαμβάνοντας ξανά την πίεση, τις απαιτήσεις και τις προσδοκίες ενός συλλόγου που έχει μάθει να πρωταγωνιστεί.
Από το 1999 έως το 2012 οδήγησε τους «πράσινους» σε πέντε κατακτήσεις Euroleague, έντεκα πρωταθλήματα Ελλάδας και επτά Κύπελλα. Φέτος όμως οι πράσινοι κατάφεραν να κατακτήσουν μόνο το Κύπελλο Ελλάδος, ενώ δεν βρέθηκαν στο Final 4 της Euroleague. Ο Σέρβος προπονητής θέλει να επιστρέψει η ομάδα στις επιτυχίες και δεν φοβάται την αποτυχία, αλλά τον κινητοποιεί η πρόκληση.
- Σπανούλης: Όπου βλέπει πρόκληση, βρίσκει τρόπο να πετυχαίνει
Το ίδιο ισχύει και για τον Βασίλη Σπανούλη, ο οποίος έκανε το ίδιο, τόσο ως παίκτης, όσο και ως προπονητής. Ας πιάσουμε την δεύτερη περίπτωση που είναι τωρινή. Αν και άκουγε πολλές φωνές που του έλεγαν να μην αναλάβει τον Άρη, γιατί δεν είναι ομάδα επιπέδου Euroleague, εκείνος ακολούθησε το πλάνο του, ακούσε και εμπιστεύτηκε τους ανθρώπους γύρω από τους κίτρινους και πήρε το ρίσκο να τους αναλάβει.
Σε σχετική ερώτηση του superbasket.gr και του Άρη Κατσίδη, ο κόουτς Σπανούλης εξηγεί ξεκάθαρα γιατί θέλει challenges στην καριέρα του, υπογραμμίζοντας σχετικά με το κίνητρο ότι:
«Eίναι ο λόγος για τον οποίο κάνουμε αυτό που αγαπάμε. Χωρίς κίνητρο, για μένα δεν υπάρχει τίποτα στη ζωή μας. Όλα μας τρέφει ένα κίνητρο. Για να γίνεσαι καλύτερος. Άλλοι άνθρωποι αντέχουν, άλλοι άνθρωποι δεν αντέχουν. Άλλοι άνθρωποι τους λυγίζουν τα προβλήματα, άλλοι δεν τους λυγίζουν. Και δεν είναι κακό. Είναι ο καθένας πώς έχει γεννηθεί, τι καταστάσεις έχει βιώσει και πόσο αντέχει το στομάχι του.
Από κει και πέρα δεν πιστεύω ότι μπορεί να δημιουργηθεί κάτι μεγάλο αν δεν έχεις γερό στομάχι, ούτε αν δεν περάσεις δυσκολίες, όπως είπα και πριν. Δεν είναι αναγκαστικό να περάσεις δυσκολίες, ούτε πρέπει να ξεκινάς με αρνητική διάθεση. Είμαι ένας άνθρωπος που πιστεύω πολύ στην θετική αύρα και στους θετικούς ανθρώπους και στην αισιοδοξία. Δεν μ’ αρέσει καθόλου η αρνητικότητα και η μιζέρια. Δεν μ’ αρέσει καθόλου ο αρνητισμός και όλα αυτά. Υπάρχουν προβλήματα, υπάρχουν λάθη και υπάρχουν και πράγματα που μπορείς να διορθώσεις και θα ξανακάνεις και λάθη. Η ζωή μας όπως είπα και πριν, είναι γεμάτη λάθη. Συνεχώς κάνουμε λάθη στη ζωή μας. Το θέμα είναι να διορθώνεις τα λάθη σου και να κάνεις καινούργια λάθη. Να μην κάνεις τα ίδια και τα ίδια λάθη και να κοιτάς κάποια στιγμή όλοι μας, έχουμε μάθει όλοι μας να βρίσκουμε δικαιολογίες. Εντάξει, χρειάζεται κάποια στιγμή να κοιτάξουμε και τον εαυτό μας στον καθρέφτη, να πάρεις την ευθύνη και να πεις ότι έγινε αυτό, πάμε να το διορθώσω. Αυτό θέλει δύναμη ψυχής και χαρακτήρα. Οπότε σίγουρα το κίνητρο είναι κάτι, που μας ακολουθεί και χωρίς αυτό δε θα κάναμε τίποτα στη ζωή μας»
Το κίνητρο υπήρξε πάντα η κινητήριος δύναμη πίσω από τις μεγάλες αποφάσεις του Βασίλη Σπανούλη. Δεν ήταν ποτέ ένας άνθρωπος που αρκέστηκε στην άνεση των όσων είχε ήδη πετύχει. Με νοοτροπία νικητή και διαρκή ανάγκη για την επόμενη πρόκληση, έμαθε να μπαίνει σε δύσκολες αποστολές και πάντα να τις μετατρέπει σε ιστορίες επιτυχίας.
Ως παίκτης, άλλαξε την ιστορία του Ολυμπιακού, οδηγώντας τους «ερυθρόλευκους» σε πρωτάθλημα Ελλάδας και κατάκτηση Euroleague έπειτα από 15 χρόνια αναμονής. Το ίδιο αποτύπωμα άφησε και στην Εθνική Ελλάδας, συμβάλλοντας στην επιστροφή της ομάδας στα μετάλλια μετά επίσης 15 χρόνια απουσίας από το βάθρο.
Η ίδια λογική τον ακολούθησε και στους πάγκους. Στο Περιστέρι οδήγησε την ομάδα σε δύο τρίτες θέσεις, σε τελικό Κυπέλλου Ελλάδας και στο Final Four του Basketball Champions League, αποδεικνύοντας από νωρίς ότι δεν κουβαλά μόνο το όνομα του μεγάλου παίκτη, αλλά και τη σκέψη ενός προπονητή που ξέρει να χτίζει.
Η συνέχεια στη Μονακό επιβεβαίωσε ακόμη περισσότερο αυτή την πορεία. Με τον Σπανούλη στον πάγκο, η ομάδα βρέθηκε μέχρι τον τελικό της Euroleague, σε μια διαδρομή που ανέδειξε ξανά το βασικό χαρακτηριστικό του: την ικανότητα να εμπνέει και να μεταδίδει στους παίκτες του τη νοοτροπία του νικητή.
Για τον Σπανούλη, η πρόκληση δεν είναι εμπόδιο. Είναι καύσιμο. Και αυτό εξηγεί γιατί, είτε ως παίκτης είτε ως προπονητής, συνεχίζει να συνδέει το όνομά του με στιγμές υπέρβασης.
- Ο Μπαρτζώκας και η τέχνη της υπέρβασης
Στην κουβέντα θα προστεθεί και ο κόουτς Γιώργος Μπαρτζώκας. Αν υπάρχει ένας προπονητής που αποδεικνύει διαρκώς ότι το κίνητρο είναι ισχυρότερο από τον φόβο της αποτυχίας, αυτός είναι ο Coach B.
Η πιο χαρακτηριστική περίπτωση ήταν το καλοκαίρι του 2012, όταν αποδέχθηκε την πρόταση του Ολυμπιακού για να διαδεχθεί τον Ντούσαν Ίβκοβιτς, λίγες εβδομάδες μετά την κατάκτηση της Euroleague και του πρωταθλήματος Ελλάδας. Για πολλούς, ήταν μια αποστολή σχεδόν καταδικασμένη να συγκριθεί με έναν θρύλο. Για τον ίδιο, όμως, ήταν μια πρόκληση που άξιζε να αναλάβει.
Όπως έχει παραδεχθεί ο ίδιος, γνώριζε από την πρώτη στιγμή ότι θα βρεθεί αντιμέτωπος με τεράστια πίεση και αμφισβήτηση. Παρ' όλα αυτά, δεν δίστασε. Αντίθετα, χαρακτήρισε την ημέρα που υπέγραψε στον Ολυμπιακό ως μία από τις δύο ή τρεις πιο ευτυχισμένες της ζωής του, εξηγώντας ότι βίωσε την πρόκληση περισσότερο ως χαρά παρά ως φόβο.
Αυτό ακριβώς είναι που ξεχωρίζει τον Μπαρτζώκα. Δεν τον κινητοποιεί η βεβαιότητα της επιτυχίας, αλλά η διαδικασία της υπέρβασης. Δεν φοβήθηκε να αναλάβει μια ομάδα που μόλις είχε κατακτήσει την Ευρώπη, ούτε αργότερα να επιστρέψει σε έναν Ολυμπιακό που βρισκόταν σε περίοδο ανασυγκρότησης. Το κίνητρό του ήταν πάντα να χτίζει, να εξελίσσει και να διεκδικεί.
Η ιστορία τον δικαίωσε. Στην πρώτη του θητεία οδήγησε τον Ολυμπιακό στην κατάκτηση της Euroleague το 2013, γράφοντας ιστορία ως ο πρώτος Έλληνας προπονητής που κατέκτησε το κορυφαίο ευρωπαϊκό τρόπαιο. Και στη δεύτερη θητεία του, ανέλαβε το δύσκολο έργο της αναδόμησης του οργανισμού, δημιουργώντας ξανά μια ομάδα που επέστρεψε στην ελίτ του ευρωπαϊκού μπάσκετ και κατέκτησε ξανά την Euroleague την φετινή σεζόν.
Ο ίδιος έχει συνοψίσει τη φιλοσοφία του με μία φράση που εξηγεί πολλά για την πορεία του: «Γενικά δεν φοβάμαι τις προκλήσεις. Πιστεύω με κάποιο τρόπο πως θα μπω στον ανταγωνισμό και κάπως θα τα καταφέρω. Φυσικά μπορεί και να μην τα καταφέρω, όμως έτσι νιώθω».
Ίσως γι' αυτό ο Μπαρτζώκας συνεχίζει να βρίσκεται στην κορυφή. Όχι επειδή αποφεύγει το ρίσκο, αλλά επειδή το αντιμετωπίζει ως αναπόσπαστο κομμάτι της διαδρομής προς την επιτυχία.